RESEARCH PAPER
Contribution to the lichen biota of the Knyszyńska Forest (NE Poland). Lichens
of the Stara Dębina and Surażkowo nature reserves
1
Katedra Mikrobiologii i Mykologii, Wydział Biologii i Biotechnologii, Uniwersytet
Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, ul. M. Oczapowskiego 1A, 10-719 Olsztyn, Polska
Online publication date: 2026-08-24
Publication date: 2026-08-24
Fragm. Flor. et Geobot. Pol. 2026; XXXI(1): 71-80
Data availability. The occurrence data presented in this study are available through the Global Biodiversity
Information Facility (GBIF) at: https://www.gbif.org/dataset/cb2b85d5-679a-4218-ac5e-006967c037c3
KEYWORDS
ABSTRACT
The article presents the results of lichenological studies conducted in the Stara Dębina
and Surażkowo nature reserves located in the Knyszyńska Forest (north-eastern Poland). A total
of 97 taxa were recorded, including 66 species in the Stara Dębina reserve and 83 species in the
Surażkowo reserve (including 30 exclusive taxa), while 42 species were shared by common to
both reserves. The recorded taxa were characterized with regard to substrate preferences, legal
protection status, threat categories according to the national red list, and bioindicator value as
indicators of lowland old-growth forests. Fifteen species were recorded for the first time in the
Knyszyńska Forest.
REFERENCES (41)
1.
BAGIŃSKA J. & MOTYKA-ZGŁOBICKA M. 1979. Porosty okolic Knyszyna w województwie białostockim. – Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, C – Biologia 34: 37–46.
2.
BRAND M., COPPINS B., BOOM P. P. G. & SÉRUSIAUX E. 2009. Further data on the lichen genus Bacidia s. l. in the Canary Island and Western Europe, with descriptions of two new species. – Bibliotheca Lichenologica 99: 81–92.
3.
BYSTREK J. & ANISIMOWICZ A. 1981. Porosty rezerwatu Budzisk w Puszczy Knyszyńsko-Białostockiej. – Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, C – Biologia 36(9): 109–117.
4.
BYSTREK J. & CHWOJKO A. 1982. Porosty rezerwatu leśnego Karczmisko w Puszczy Knyszyńsko-Białostockiej. – Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, C – Biologia 37(19): 215–222.
5.
BYSTREK J. & KOLANKO K. 1994. Lichens of the Jesionowe Góry reserve in Poland. – Acta Mycologica 31(2): 175–180.
6.
BYSTREK J. & KOLANKO K. 2000. Porosty (Lichenes) Puszczy Knyszyńskiej. s. 98. Instytut Biologii, Zakład Botaniki, Uniwersytet w Białymstoku, Białystok.
7.
CIEŚLIŃSKI S. 1995. Porosty Puszczy Knyszyńskiej. – W: A. CZERWIŃSKI (red.), Puszcza Knyszyńska. Monografia przyrodnicza, s. 173–202. Zespół Parków Krajobrazowych w Supraślu, Supraśl.
8.
CIEŚLIŃSKI S. 2003. Atlas rozmieszczenia porostów (Lichenes) w Polsce Północno-Wschodniej. – Phytocoenosis, Supplementum Cartographiae Geobotanicae 15: 1–430.
9.
CIEŚLIŃSKI S. & FAŁTYNOWICZ W. 1993. Note from editors. – W: S. CIEŚLIŃSKI & W. FAŁTYNOWICZ (red.), Atlas of the geographical distribution of lichens in Poland, s. 7–8. W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, Kraków.
10.
CIEŚLIŃSKI S. & ZIELIŃSKA J. (red.). 1994. Materiały do flory porostów Puszczy Knyszyńskiej. – Fragmenta Floristica et Geobotanica Series Polonica 1: 49–61.
11.
CIEŚLIŃSKI S., CZYŻEWSKA K. & FABISZEWSKI J. 2006. Red list of the lichens in Poland. – W: Z. MIREK, K. ZARZYCKI, W. WOJEWODA & Z. SZELĄG (red.), Red list of plants and fungi in Poland, s. 71–89. W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, Kraków.
12.
CRFOP 2026. Centralny rejestr form ochrony przyrody. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska, Warszawa. https://crfop.gdos.gov.pl/CRFO... (dostęp: 21.05.2026).
13.
CZYŻEWSKA K. & CIEŚLIŃSKI S. 2003. Porosty – wskaźniki niżowych lasów puszczańskich w Polsce. – Monographiae Botanicae 91: 223–239.
14.
CZYŻEWSKA K., CIEŚLIŃSKI S., MOTIEJŪNAITÉ J. & KOLANKO K. 2002. The Budzisk nature reserve as a biocentre of lichen diversity in the Knyszyńska Large Forest (NE Poland). – Acta Mycologica 37(1–2): 77–92.
15.
FAŁTYNOWICZ W., CZARNOTA P., KRZEWICKA B., WILK K., JABŁOŃSKA A., OSET M., OSSOWSKA E. A., ŚLIWA L. & KUKWA M. 2024. Lichens of Poland. A fifth annotated checklist. s. 751. W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, Kraków.
16.
KOLANKO K. 1995. Porosty rezerwatu „Jesionowe Góry” w Puszczy Knyszyńskiej. – W: Z. MIREK & J. J. WÓJCICKI (red.), Szata roślinna Polski w procesie przemian. Materiały konferencji i sympozjów 50 Zjazdu Polskiego Towarzystwa Botanicznego, s. 182. Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, Kraków.
17.
KOLANKO K. 2001a. Epiphytic lichen-dominated communities in the Knyszyn Forest. – Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, C – Biologia 56(1): 141–153.
18.
KOLANKO K. 2001b. Porosty rezerwatów przyrody Puszczy Knyszyńskiej. – Parki Narodowe i Rezerwaty Przyrody 19(3): 55–64.
19.
KOLANKO K. 2008a. Bioróżnorodność porostów Puszczy Knyszyńskiej na początku XXI wieku. – W: A. GÓRNIAK & B. POSKROBKO (red.), Park Krajobrazowy Puszczy Knyszyńskiej w systemie ochrony przyrody i edukacji środowiskowej. Materiały konferencji „Parki Krajobrazowe w I połowie XXI wieku – edukacja ekologiczna wczoraj i dziś na przykładzie Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej”, s. 97–102. Park Krajobrazowy Puszczy Knyszyńskiej, Fundacja Ekonomistów Środowiska i Zasobów Naturalnych, Białystok.
20.
KOLANKO K. 2008b. Porosty rezerwatu „Krasne” w Parku Krajobrazowym Puszczy Knyszyńskiej (północno-wschodnia Polska). – Parki Narodowe i Rezerwaty Przyrody 27(3): 3–15.
21.
KOLANKO K. 2009. Porosty rezerwatu przyrody „Starodrzew Szyndzielski” w Parku Krajobrazowym Puszczy Knyszyńskiej (północno-wschodnia Polska). – Parki Narodowe i Rezerwaty Przyrody 28(2): 29–43.
22.
KOLANKO K. & MATWIEJUK A. 1999. Porosty epiksyliczne Puszczy Knyszyńskiej i jej okolic. – Fragmenta Floristica et Geobotanica Series Polonica 6: 235–243.
23.
KOLANKO K. & MATWIEJUK A. 2001a. Porosty epifityczne lipy (Tilia sp.) w Białymstoku, Puszczy Knyszyńskiej i jej okolicach (Polska północno-wschodnia). – W: E. ZENKTELER (red.), Botanika w dobie biologii molekularnej. Materiały sesji i sympozjów 52 Zjazdu Polskiego Towarzystwa Botanicznego, s. 175. Wydawnictwo Poznańskie, Poznań.
24.
KOLANKO K. & MATWIEJUK A. 2001b. Porosty grabu w Parku Krajobrazowym Puszczy Knyszyńskiej (północno-wschodnia Polska). – Parki Narodowe i Rezerwaty Przyrody 20(1): 25–33.
25.
KOLANKO K. & MATWIEJUK A. 2001c. Porosty Królowego Mostu i jego okolic w Puszczy Knyszyńskiej. – Fragmenta Floristica et Geobotanica Polonica 8: 237–244.
26.
KUBIAK D. & KUKWA M. 2011. Chromatografia cienkowarstwowa (TLC) w lichenologii. – W: M. DYNOWSKA & E. EJDYS (red.), Mikologia laboratoryjna. Przygotowanie materiału badawczego i diagnostyka, s. 176–190. Wydawnictwo UWM, Olsztyn.
27.
KUBIAK D. 2024. Problems and challenges of lichen inventory in a changing environment: The case of the “Mszar” and “Redykajny” reserves in Olsztyn. – Acta Mycologica 59: 1–11.
28.
KUJAWA A., GIERCZYK B., GRYC M. & WOŁKOWYCKI M. 2019. Grzyby Puszczy Knyszyńskiej. s. 215. Stowarzyszenie Przyjaciół Puszczy Knyszyńskiej „Wielki Las”, Park Krajobrazowy Puszczy Knyszyńskiej, Supraśl.
29.
MATWIEJUK A. 2015. Lichens of the Supraśl town (Podlasie, North-Eastern Poland). – Steciana 19(3): 133–142.
30.
MATWIEJUK A. & CHOJNOWSKA P. 2017. Stan badań nad porostami w parkach krajobrazowych w województwie podlaskim. – Parki Narodowe i Rezerwaty Przyrody 36(1): 37–57.
31.
ORANGE A., JAMES P. W. & WHITE F. J. 2001. Microchemical methods for the identification of lichens. s. 101. British Lichen Society, London.
32.
SKOWRON D. & WIERZGOŃ M. 2025. Materiały do brioflory Polski północno-wschodniej. Mchy i wątrobowce rezerwatu „Stara Dębina” (Puszcza Knyszyńska). – Fragmenta Floristica et Geobotanica Polonica 30(1): 95–108.
33.
SOKOŁOWSKI A. W. 1991. Przyrodnicze obiekty chronione województwa białostockiego. s. 150. Wydawnictwo Wojewódzkiego Konserwatora Ochrony Przyrody, Białystok.
34.
SOKOŁOWSKI A. W. 2006. Lasy północno-wschodniej Polski. s. 359. Centrum Informacyjne Lasów Państwowych, Warszawa.
35.
SOLON J., BORZYSZKOWSKI J., BIDŁASIK M., RICHLING A., BADORA K., BALON J., BRZEZIŃSKA-WÓJCIK T., CHABUDZIŃSKI Ł., DOBROWOLSKI R., GRZEGORCZYK I., JODŁOWSKI M., KISTOWSKI M., KOT R., KRĄŻ P., LECHNIO J., MACIAS A., MAJCHROWSKA A., MALINOWSKA E., MIGOŃ P., MYGA-PIĄTEK U., NITA J., PAPIŃSKA E., RODZIK J., STRZYŻ M., TERPIŁOWSKI S. & ZIAJA W. 2018. Physico-geographical mesoregions of Poland: Verification and adjustment of boundaries on the basis of contemporary spatial data. – Geographia Polonica 91(2): 143–170.
36.
SZCZEPAŃSKA K., KUBIAK D., OSSOWSKA E. A., KUKWA M., JASKÓLSKA J., KOWALEWSKA A., SCHIEFELBEIN U., BOHDAN A., KEPEL A., SĘKTAS M., SZYMCZYK R., HACHUŁKA M., RUTKOWSKI K., SMOCZYK M., ZALEWSKA A., PIEGDOŃ A. & ROMANOW-PĘKAL E. 2023. Materiały do rozmieszczenia porostów i grzybów naporostowych Polski, 3. – Wiadomości Botaniczne 67: 1–33.
37.
WIERZGOŃ M. & SKOWRON D. 2024. Materiały do brioflory Polski północno-wschodniej. Mchy i wątrobowce rezerwatu Surażkowo (Puszcza Knyszyńska). – Fragmenta Floristica et Geobotanica Polonica 29(1): 51–68.
38.
ZAJĄC A. 1978. Atlas of distribution of vascular plants in Poland (ATPOL). – Taxon 27(5/6): 481–484.
39.
ZARZĄDZENIE 2024a. Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia 14 marca 2024 r. w sprawie planu ochrony dla rezerwatu przyrody „Stara Dębina”.
40.
ZARZĄDZENIE 2024b. Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia 14 marca 2024 r. w sprawie planu ochrony dla rezerwatu przyrody „Surażkowo”.
41.
ZARZĄDZENIE 2025. Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia 15 września 2025 r. w sprawie rezerwatu przyrody „Stara Dębina”. Dziennik Urzędowy Województwa Podlaskiego z 2025r., poz. 3705.
Share
RELATED ARTICLE
| eISSN: | 2449-8890 |
| ISSN: | 1640-629X |
We process personal data collected when visiting the website. The function of obtaining information about users and their behavior is carried out by voluntarily entered information in forms and saving cookies in end devices. Data, including cookies, are used to provide services, improve the user experience and to analyze the traffic in accordance with the Privacy policy. Data are also collected and processed by Google Analytics tool (more).
You can change cookies settings in your browser. Restricted use of cookies in the browser configuration may affect some functionalities of the website.
You can change cookies settings in your browser. Restricted use of cookies in the browser configuration may affect some functionalities of the website.
